Yavaşlayan PC’niz Sadece Bir USB Bellek ile Hızlansın: ReadyBoost Nedir?
Selam teknoloji dostları, Sefa ben! Hepimizin evinde, bir köşede unuttuğu, artık yüzüne bakmadığı yaşlı bir dizüstü veya masaüstü bilgisayar vardır. Açılması dakikalar süren, en basit programda bile bekleten o emektar cihazlar… Yeni bir bilgisayar almak ciddi bir maliyet, peki elimizdekini biraz daha canlandırmanın bir yolu yok mu? İşte tam bu noktada size harika bir haberim var: Windows’un yıllardır sessiz sedasız sunduğu ama pek kimsenin bilmediği ReadyBoost özelliği! Çekmecenizde duran o eski USB bellek, bilgisayarınızın yeni kahramanı olabilir.
ReadyBoost Tam Olarak Nedir ve Nasıl Çalışır?
En basit haliyle anlatayım: ReadyBoost, elinizdeki USB bellek veya SD kart gibi flash depolama aygıtlarını, bilgisayarınızın sabit diski için geçici bir önbellek (cache) olarak kullanan bir Windows teknolojisidir. Yani, sisteminiz sık kullandığı küçük dosyalara yavaş sabit diskinizden erişmek yerine, çok daha hızlı olan USB belleğinizden erişir. Bu da özellikle programların açılışını ve genel sistem tepkiselliğini hissedilir derecede artırır.
RAM ve Sabit Disk Arasındaki Hız Köprüsü
Bunu, sistemin RAM’i ile yavaş kalan mekanik hard diski (HDD) arasında bir köprü gibi düşünebilirsiniz. Bilgisayarınız, sürekli ihtiyaç duyduğu verileri bu hızlı belleğe önceden yükler ve gerektiğinde oradan çeker. Bu durum, özellikle düşük RAM’li sistemlerde hayat kurtarıcı olabilir. Zaten günümüzde belleklerin ne kadar kritik olduğunu düşünürsek, elimizdeki her türlü desteğe ihtiyacımız var.
ReadyBoost Kimler İçin İdeal Bir Çözüm?
Bu özellik her bilgisayar için sihirli bir değnek değil, bunu en başta kabul edelim. ReadyBoost’tan en çok fayda sağlayacak olanlar, belirli özelliklere sahip sistemleri kullananlar. Eğer bilgisayarınız;
- Windows 7, 8 veya 10 işletim sistemine sahipse,
- İçinde hala eski tip mekanik bir hard disk (HDD) barındırıyorsa,
- RAM kapasitesi 4 GB veya daha az ise,
kesinlikle denemeniz gereken bir teknoloji. Özellikle eski nesil netbook ve laptop’lar için biçilmiş kaftan diyebilirim.
SSD Varsa Gerek Var mı?
Kısa ve net cevap: Hayır. Eğer bilgisayarınızda zaten bir SSD (Katı Hal Sürücüsü) varsa, ReadyBoost’a ihtiyacınız yok. Çünkü en hızlı USB bellek bile modern bir SSD’nin hızına yaklaşamaz. Hatta Windows, sisteminizde hızlı bir SSD olduğunu tespit ederse ReadyBoost seçeneğini size hiç göstermeyebilir bile.
Adım Adım ReadyBoost Nasıl Etkinleştirilir?
Gelelim en keyifli kısma. Bu işlemi yapmak inanın bir dakikanızı bile almayacak. İşte o basit adımlar:
- USB Belleği Takın: Kullanmadığınız, en az 4 GB kapasiteli bir USB belleği bilgisayarınızın boş bir portuna takın. (Ne kadar hızlı ve büyük olursa o kadar iyi)
- Özellikler Menüsünü Açın: ‘Bu Bilgisayar’ penceresini açın, USB sürücünüzü bulun ve üzerine sağ tıklayarak ‘Özellikler’ deyin.
- ReadyBoost Sekmesine Gidin: Açılan pencerede üst sekmelerden ‘ReadyBoost’ olanı bulun ve tıklayın.
- Aygıtı Yapılandırın: Karşınıza üç seçenek çıkacak. Buradan ‘Bu aygıtı ReadyBoost’a ada’ (Dedicate this device to ReadyBoost) seçeneğini işaretleyin. Windows, en uygun alanı otomatik olarak ayıracaktır.
- Uygula ve Tamam: Son olarak ‘Uygula’ ve ‘Tamam’ butonlarına basarak işlemi bitirin. Artık USB belleğiniz sisteminizin bir parçası!
Hangi USB Belleği Kullanmalıyım? Dikkat Edilmesi Gerekenler
Her USB bellek aynı performansı vermez. En iyi sonucu almak için USB 3.0 veya daha yeni bir bellek kullanmanızı tavsiye ederim. Boyut olarak ise genel kural, sisteminizdeki RAM miktarının 1 ila 3 katı arasında bir alan ayırmaktır. Örneğin, 4 GB RAM’iniz varsa 4 GB ile 12 GB arasında bir alanı ReadyBoost için ayırmak ideal olacaktır. Ayrıca, belleği bu işleme adamadan önce NTFS olarak biçimlendirmeniz, 4 GB’tan daha büyük bir önbellek dosyası oluşturmanıza olanak tanır.
Performansta Gerçekten Bir Fark Yaratıyor mu?
Beklentileri doğru ayarlamak lazım. ReadyBoost, 15 yıllık bilgisayarınızı bir oyun canavarına dönüştürmeyecek. Ancak sistemin açılış süresinde, sık kullandığınız Chrome, Word gibi programların başlatılmasında ve genel olarak pencereler arası geçişlerde o eski hantallığın azaldığını kesinlikle hissedeceksiniz. Bu, eski bir donanıma yapılabilecek en masrafsız ve en kolay dopingdir.
Eğer bu yöntem bile sizi tatmin etmezse, o zaman daha köklü çözümleri düşünme vakti gelmiş olabilir. Bazen temiz bir başlangıç her şeyden iyidir ve bu noktada bir Windows 10 ve 11 format atma rehberi işinize yarayabilir.
Sefa’nın Yorumu:
Açıkçası ben ReadyBoost’u, Microsoft’un ‘unutulmuş ama dahiyane’ fikirlerinden biri olarak görüyorum. Yıllar önce, RAM’i artırılamayan eski bir laptop’uma sadece 8 GB’lık bir USB bellek takarak adeta yeni bir nefes aldırmıştım. O zamanlar için programların açılış hızındaki o küçük fark bile benim için dünyalara bedeldi. Günümüzde SSD’ler yaygınlaşsa da hala milyonlarca HDD’li bilgisayar kullanılıyor. Eğer siz de onlardan birine sahipseniz, yeni bir masrafa girmeden önce çekmecede duran o USB belleğe bir şans verin. En kötü ne olabilir ki? Denemesi bedava ve sonuç sizi şaşırtabilir!
